مقاله gl/l (653)

ا تاسيس گرديده است . شركت فوق در پي آن است كه توليد آب معدني وخدمات رساني آن را مدنظر قرار دهد.

اضداد و اعضاي شركت عبارتند از:
مديريت كارشناس تكنسين كارگر ماهر كارگر ساده كل كاركنان

1 4 3 10 15 45

زمين وساختمانهاي شركت به متر مربع عبارت است از:
زمين سالن توليد كل انبارها كل زيربنا

5500 1000 350 1585

ابتداي ورود شركت اتاق نگهباني ميباشد وبعد از عبور از محوطه وفضاي باز شركت به ساختمانها وسوله هاي اداري و تشكيلاتي مي رسيم كه هر بخش فعاليت مربوط به خود را داراست مانند: دفتر امور اداري، اموركارگزيني، بازاريابي و…

مالكيت شركت:

مالكيت اين شركت بر عهده 2 نفر از سهامداران ميباشد كه هر يك به ميزان مساوي سرمايه گذاري كرده اند و به نسبت مساوي از سود بهره مند ميشوند.

خلاصه هزينه هاي سرمايه گذاري جهت راه اندازي شركت:

ازآنجايي كه اجراي طرح از نظر وجه سرمايه گذاري در خور توجه است حمايت مالي به صورت جدي از اين صنعت نه تنها لازم است بلكه ضروري ميباشد و كمكهاي مالي ميتواند به صورت ارائه تسهيلات بانكي ارزان قيمت، كاهش نرخ ماليات، ارائه امكانات زير بنايي طرح به صورت يارانه اي، طولاني كردن باز پرداخت تسهيلات بانكي، كمك درشناساندن محصول در بازارهاي جهاني ميباشد

اقلام اصلي مبلغ به ميليون ريال

سرمايه گذاري ثابت 000/500/714

سرمايه گذاري در گردش 000/100/47

زمين 000/000/230

ساختمان 000/800/252

تجهيزات 000/800

هزينه هاي فني وتاسيسات 000/800/81

پيش بيني نشده 000/400/8

جمع كل 000/400/335/1

نرخ بازده مالي (درصد) شركت به شرح زير است
بدون واحد واحد 30% سرمايه گذاري ثابت واحد 60% سرمايه گذاري ثابت

سود 15% سود 25% سود 15% سود 25%

0/38 2/35 1/33 4/32 3/28

مكان شركت وتسهيلات آن:

شركت مذكور واقع در تهران كيلومتر 15 جاده مخصوص ميباشد

تسهيلات شركت عبارت است از دسترس به اتوبان وبزرگراه

از تسهيلات ديگر مجهز بودن شركت به وسايل حمل ونقل سريع جهت حمل آب معدني به سراسر نقاط تهران ميباشد

خدمات شركت:

شركت فوق خدمات بسياري را ارائه ميكند كه عبارت است از:

1-اب معدني گاز دار: آبي است كه پس از تصفيه هاي لازم وبسته بندي مقدار گاز آن برابر با مقدار گازي باشدكه آب در مظهر چشمه دارد

2-آب معدني بدون گاز: آب معدني است كه پس از تصفيه و بسته بندي فاقد گاز كربنيك مازاد به مقدار لازم جهت نگاهداري املاح بي كربنات موجود و يا گازهاي ديگر باشد

3-آب معدني گاز دار شده: آب معدني است كه پس از تصفيه هاي لازم ازمنبع ديگري گاز كربونيك به آن اضافه شود

مقايسه رقابتي:

شركت هاي رقيب درصدآن هستندكه فعاليت هاي خود را در زمينه كيفيت وقيمت آ بمعدني بهتر كنند. شركتهايي كه با شركت آب معدني دماوند رقابت مي كنند عبارتند از :آب معدني ايران، آب معدني سپيدان و..

همه شركتهاي ذكر شده به دنبال رضايت مشتري مي باشند

يكي از دلايل موفقيت شركت آب معدني دماوند به دليل رعايت كردن استاندارهاي ملي وكسب استانداردهاي مختلف ISO ميباشد

نوع، شماره و موضوع استانداردهاي تدوين شده شركت به قرار زير است

رديف شماره استاندارد موضوع استاندارد

1 2591 ويژگيهاي وحدمجاز آب معدني طبيعي

2 2441 آب معدني طبيعي قابل شرب

3 2606 آئين كار به منظور بهره برداري از آبهاي معدني طبيعي آشاميدني

زمينه ها وامكانات فروش:

شركت مذبور براي پيشرفت در زمينه فروش بسياري از فعاليت ها را در زمينه چاپ بروشور وتبيلغات به انجام رسانده است مانند:تبليغات در راديو وتلويزيون وروزنامه و.. يكي از ايده هاي منحصر به فردي كه در زمينه تبيلغات از طرف يكي از كارشناسان ارائه شده اين بودكه تبليغ آب معدني به تصوير كشيده شود

مثلا: تلويزيون فردي را نشان مي دهد كه تشنه جرعه اي آب است و در همان لحظه آب معدني نشان داده شود و با ذكر خصوصيات و ويژگي هاي آن تبليغ به پايان رسد از ديگر تبليغاتي كه در زمينه آب معدني انجام شده است نصب تابلو بزرگي ميباشد كه در يكي از بزرگراههاي اطراف شركت نصب شده است كه چندي از فوايدآن معدني ذكر شده است

نحوه اجراي فعاليت يا ارائه خدمات:

شركت براي خدمات رساني به مشتريان از افراد مجرب وكارشناس منابع طبيعي بهره گرفته است همانطور كه قبلا هم ذكر شده شركت فوق داراي 4 نفر كارشناس مي باشدكه اين افراد تا حدود زيادي توانسته اند در زمينه خدمات واجراي فعاليت موثر وكارا باشند.

نحوه فعاليت كارشناسان بدين ترتيب است كه هر كارشناس با توجه به مهارت وفكر وايده خويش نظرات خود راعنوان ميكند و مديريت شركت پس از بررسي نظرات بهترين آن را اجراي فعاليت شركت انتخاب ميكند.

تكنولوژي:

يكي از مزيت هاي اين شركت استفاده از تكنولوژي هاي جديد ميباشد چنانكه در حال حاضر دستگاه جديدي را خريداري كرده است كه جهت تصفيه آب كاربرد دارد توليد و بسته بندي آب معدني در كليه جهان از يك تكنولوژي واحد برخوردار است هر چند كه ميزان اتوماسيون ماشين آلات مورد استفاده ممكن است با هم متفاوت باشد.

شركت آب معدني كوهسار از تكنولوژي تك مرحله اي و يا مرحله اي استفاده ميكند در روش تك مرحله اي عملا ماشين آلات با ميزان توليد در ساعت كمتري نسبت به ماشين آلات با ميزان توليد در ساعت كمتري نسبت به ماشين آلات دو مرحله اي كار مي نمايند.

از مهم ترين نقاط قوت ماشين آلات دو مرحله اي امكان ذخيره سازي پري فرم توليد شده ميباشد كه در زمان مورد نياز به قسمت توليد بطري هدايت ميگردد.

اين دو روش توليد نسبت به روش هاي قبلي به فضاي كمتري از نظر نگاهداري بطري نياز دارد در صورتي كه در روش تك مرحله اي ميزان انرژي الكتريكي مورد نياز جهت توليد با توجه به يك مرحله اي بودن آن كمتر ميباشد

خدمات آينده

شركت آب معدني كوهسار قصد دارد در آينده محصولات ديگري را ارائه دهدكه عبارتند از: نوشابه گاز دار- ماء الشعير –دوغ و…

اگر شركت بتواند اين چند محصول را در آينده خدمات دهد ميتواند سهم بازار بيشتري را به خود نسبت دهد.

خلاصه تجزهي وتحليل بازار:

بازار اين نوع محصول بيشتر در فصول گرم رايج ومتداول است وسهم بازار بيشتري را كسب ميكند

اين شركت از آغاز فعاليت خود سهم بازار زيادي را تحت سلطه خود درآورده است وروند رو به رشدي را پشت سر گذاشته است

ارائه يك نمودار به طور خلاصه در زير آمده است
سال فروش واقعي برحسب بوكس

81 850

82 870

83 890

84 930

بخش بندي بازار:

بيشتر سهم بازار را عمده فروشان به عهده دارند و بعد خرده فروشان و…. بيشتر افراد جوان خصوصا ورزشكاران خواستار آب معدني مي باشند و آن را مصرف مي كنند

ازنظر جنسيت تمايل زنان به آشاميدن آب معدني بيشتر از مردان ميباشد

افرادي كه در محيط كار هستند- دانش آموزاني كه مشغول به تحصيل هستند وافراد ديگر آب معدني مصرفي مي كنند

پيش بيني فروش:
سال سهم بازار فروش واقعي فروش

81 000/000/15 850 000/000/750/12

82 000/000/18 870 000/000/660/15

83 000/500/19 890 000/000/355/17

84 000/000/24 930 000/000/320/22

000/000/100/29=970×000/000/30= پيش بيني فروش

سود وزيان ساليانه به قرار زير است:

(ارقام به ميليون ريال است)

شرح موضوعات سا ل اول دوم سوم چهارم

فروش خالص 0/450 0/510 0/600 0/600

ارزش مواد اوليه 4/1 6/1 8/1 8/1

حقوق ودستمزد 5/157 9/159 6/163 6/163

آب و برق وسوخت 1/12 3/13 1/15 1/15

تعمير ونگهداري 2/19 4/21 7/24 7/24

هزينه هاي پيش بيني نشده 4/8 6/8 9/8 9/8

استهلاك ودارايي ثابت 3/38 3/38 3/38 3/38

بهاي تمامي شده كالاي ساخته شده 8/236 1/243 4/252 4/252

جمع هزينه هاي عملياتي 8/8 7/9 1/11 1/11

جمع هزينه هاي غيرعملياتي 0/17 0/17 5/10 5/10

سودو زيان ويژه 5/187 3/240 9/325 9/325

نقطه سربه سر شركت به قرار زير است:
فروش به ميليون ريال هزينه ثابت هزينه متغير نقطه سر به سر

ميليون ريال درصد داخلي ميليون ريال درصدداخلي درصد

0/600 7/209 0/100 0/72 6/99 7/39

تيم مديريتي:

شركت فوق براي پيشبرد اهداف خود از مديران بسياري كمك مي گيرد تا بتواند ضمن خدمات رساني به مشتريان رضايت آنها را كسب كند تيم مديريتي شركت شامل: مدير بازرگاني، مدير كنترل كيفيت، مدير كنترل پروژه ميباشد.

هر يك از اعضاي تيم وظايف از پيش تعيين شده اي را به انجام مي رسانند

كمبود هاي مديريتي:

تنها كمبودي كه شركت در زمينه مديريت دارد مربوط به بازرسين كنترل كيفيت است كه چون از اطلاعات كامل برخوردار نيستند در پاره اي از فرايندهاي آماري وكمي ممكن با مشكل مواجه شوند

جدول شماره 3-2 حدود بازتركيبات شيميايي آب معدني
رديف نوع تركيبات حداكثر ميلي گرم در ليتر

1 ارسينك AS 5%

2 سرب PB 5%

3 جيوه HG 0001

4 مس CU 1

5 سسلينوم SE 1%

6 كرم CR 5%

7 باريم BA 1%

8 كارميم CD 1%

9 منگنز MN 2

10 روي ZN 5

11 بورات H BO 30

12 نيتريت NO 005/0

13 نيترات NO 005/0

14 سولفور HS 05/0

15 سيانور CN 01/0

16 T.O.C O 3

17 مواد راديواكتيو حداكثر 30پيكوكوري در ليتر

18 مواد راديواكتيو حداكثر 3 پيكوكوري در ليتر پ

-كوري :مقدار راديواكتيو منبعي است كه در هر ثانيه 10×7/3 درانتگراسيون انجام دهد.

تركيبات زير در آب معدني مجاز نمي باشد:

1)تركيبات فنلي

2) باقيمانده سموم

3)تركيبات حلقوي چند هسته اي

4)مواد موثر در كشش سطحي(مواد پاك كننده)

5)ويژگيهاي بهداشتي

مظهر چشمه بايد كاملا بهسازي و اطراف آن غيرقابل نفوذ گرديده و به سهولت قابل تميز كردن باشد.

استانداردهاي بسته بندي ونشانه گذاري آب معدني

آب معدني بايد در محل نزديك به چشمه ودر ظروف غيرقابل نفوذ پر وبسته بندي گردد حجم مجاز طروف حداكثر 4 ليتر ميباشد كه به نوع تركيبات شيميايي آب و ظرف بستگي دارد.

آب معدني بايد داراي برچسبي با مشخصات زير ميباشد

1)آب معدني طبيعي

2)وزن خالص با حجم محتوي در سيستم كشوري كه فرآورده در آن به فروش مي رسد.

3)نام ونشان كارخانه توليد شده (علامت كارخانه توليد كننده)

4) مواد متشكل(نتايج آزمايش فيزيكي و شيميايي)

5) ذكر آب معدني گاز دار و يا گاز دار شده

6)بر چسب تركيبات خاص آب معدني يك يا چند مورد از عبارات زير بايد در محلي نزديك به نام آب معدني نوشته شود

الف) قليايي-چنانچه آب معدني حاوي مقدر بيشتر از 600 ميل گرم در ليتر بي كربنات باشد.

ب)اسيدي: چنانچه آب معدني حاوي مقادير بيتشر از 1000 ميلي گرم در ليتر نمك طعام باشد.

ج)نمكين: چنانچه آب معدني محتوي بيشتر از 1000 ميلي گرم در ليتر نمك طعام باشد.

د) محتوي فلوئور : چنانچه مقدار فلوئور آب معدني بيشتر از 1 ميلي گرم در ليتر باشد.

ه) محتوي آهن: چنانچه مقدار آهن آب معدني بيشتر از5 ميلي گرم در ليتر نمك

قيمت داخلي وجهان محصول

قيمت داخلي وجهان آب معدني ارتباط مستقيمي با كيفيت و ويژگيهاي آن دارد با توجه به اينكه مصرف آب معدني در داخل كشور هنوز فراگير نشده است و ميزان عرضه وتقاضا جهت اين محصول در داخل كشور محدود ميباشد به نظر نمي رسد كه قيمت محصول با توجه به الگوي مصرف فعلي يك رقم واقعي ومناسبي باشد با تغيير الگوي مصرف آب كه يك امور غيرقابل اجتناب در آينده نزديك خواهد بود قيمت آن از يك روند واقعي عرضه وتقاضا تبعيت مي نمايد. در حال حاضر قيمت 8 توزيع داخلي اين محصول در بطريهاي 5/1 ليتري PET معادل 1500 ريال ميباشد.و جهت بطريهاي 2 ليتري آن 1800 ريال قيمت گذاري گرديده است.

قيمت جهاني آب معدني (MINERAL WATER) و آب شرب(DRINK WATER) با توجه به كيفيت آب بسيار متنوع ميباشد و جهت آب معدني (2/1 –7/0)دلار در كشورهاي مختلف و آب هاي معدني مختلف تغيير قيمت مي نمايد و بطور ميانگين قيمت عرضه آن حدود 85/0 دلار ميباشد.

ميانگين قيمت عرضه آب شرب (DRANK WATER) در كشورهاي اروپايي وكشورهاي خليج فارس حدود 6/0 –45/0 دلار ميباشد.

6-1 موارد مصرف و كاربرد

آب معدني و آب شرب به عنوان يكي از نيازهاي اساسي روزمره انسان واستمرار حيات ميباشد ميزان نياز روزمره هر فرد 2-1 ليتر ميباشد كه بستگي به شرايط آب وهوايي سن .سال دارد. استفاده از آب آشاميدني سالم و گوارا يكي از مهمترين فاكتورهاي مصرف آب ميباشد كه از ساليان بسيار دور به آن توجه شده است منشا حدود 80درصد از بيماري هاي انسان عدم دسترسي به آب سالم است هفتاد وپنج درصد از مردم جهان سوم از امكانات آب براي مصارف بهداشتي محرومن بنابراين زمان اين تصور نادرستكه آب سالم به هر ميزان كه مورد نياز باشد به وفور در دسترس است ديگر سپري شده است واقعيت آن است كه آب سالم و گوارا كمياب و گرانبها ميباشد آلودگي ها با ايجاد تغييرات نامطلوب در خواص فيزيكي ،شيميايي وبيولوژيكي كيفيت آب راتنزل مي دهند ودر مراحلي آب را از حيطه انتفاع ساقط مي نمايند. برخي از آلودگي ها زوال پذيرند وبه آساني تجزيه ويا تقليل داده ميشوند. نظري مواد زائد كشاورزي وحيواني وفاضلاب هاي انساني بعضي از آلاينده ها نيز انحطاط ناپذيرند مانند جيوه ،سرب و برخي از (تركيبات پلاستيك ها كه از افزايش آنها در آب بايد جدا جلوگيري شود.

كشورهاي مختلف با توجه به شرايط اجتماعي صنعتي وكشاورزي 2 وانواع آلاينده ها وپساب هاي ناشي از فعاليت هاي انساني .استانداردهاي خاصي براي خود تهيه كرده اند. بسياري از عوامل تشكيل دهنده اين استانداردها در سطح جهاني يكسان و يا مشابه و همخوان مي بانشد وجود عناصر در آب آشاميدني به ميزان بالاتر از حدمجاز تاثير مخربي بر سلامت انسان مي گذارد و آب را به منشاء بيماريهاي گوناگوني مبدل مي سازد مقادير غير مجاز ارسينك باعث سرطان پوست ميشود كادميوم عنصري بسيار سمي است و مانع تنفس سلول اي بدن ودر نتيجه باعث اختلالات ژنتيكي ميگردد سرب در استخوان ها ذخيره ميشود وميتواند با كلسيم استخوان به تبادل يوني بپردازد كه نتيجه آن ناراحتيهاي استخواني است آلومينيوم نيز به نوبه خود در افرادي كه دياليز ميشوند. از طريق ممانعت از رسوب كلسيم بر روي استخوان ها اثر منفي ميگذارد جيوه، سيانور. سلنيوم در صورتي كه بيش از حد مجاز در آب شرب وجود داشته باشد اثرات نامطلوبي بر روي كليه مغز وسيستم عصبي مي گذارد.

سولفات ،فسفات وتركيبات ازت دار مانند امونياك، نيترات، نيتريت ها نيز پيامدهاي خاص خود را دارند ودر صورتي كه افزون بر حدمجاز استفاده شوند موجب بيماريهايي هم چون اسهال( سلوفات ها) وناراحتي هاي عصبي(فسفات ها) مي گردند. براساس آمارهاي سازمان هاي جهاني بخش كمي از جمعيت جهاني به آب شيرين وگوارا دسترسي دارند.

7-1 كالاي جايگزيني

هيچگونه كالاي جايگزيني جهت تامين آب مورد نياز روزانه تاكنون بدست نيامده است مصرف آب معدني و يا آب شرب يكي از طبيعي ترين راه هاي تامين آب مورد نياز انسان ميباشد. تامين آب مورد نياز روزانه به صورت بسياري محدود مي تواند از طريق آب موجود در بعضي از كالاهاي توليدي ديگر به طور موقت تامين گرد كه اين امر ميتوان بسيار موقتي باشد نظير تامين آب روزانه از طريق استفاده از ساير نوشيدني ها نظير نوشابه هاي گاز دار،آب ميوه جات ك بيش از 90%اين محصولات نيز آب ميباشد اين امر صرفا جهت چند روز يا درصدي از تامين آب روزانه فرد مي تواند باشد كه هم به علت هزينه بالاتر آن وهم عدم جايگزين كامل به جاي آب شرب روز به از اهميت نابسيار كمي برخوردار ميباشد.

8-1 اهميت استراتژيكي كالا در دنيا

آب اين ماده حياتي نقش بسيار مهمي در شكل گيري تمدنها واستمرار آنها داشته است. مروري بر سوابق تمدنهاي كه در طول تاريخ شكل گرفته وشكوفا شده اند.نشانگر اين واقعيت است كه وجود آب و امكان دسترسي به آن يكي از كليدي ترين عوامل استحكام فراگيري و استمرار آنها بوده است. جوامع متمدن وتوسعه يافته براي تامين نيازهاي خود تاسيسات مهندسي ايرانيان اشاره كرد نقش آب در توسعه هعواره در تاريخ به عنوان يك شاخص استراتژيك مطرح بوده است. افزايش جمعيت و نياز به توليد بيشتر مواد غذايي از طريق آبياري به شيوه هاي مختلف پراكندگي وتوزيع مكاني اسكان جمعيت وتوسعه مناطق شهري، وقوع انقلاب صنعتي وتوسعه سريع صنايع نياز بشر به توليد انرژي بيشتر واز جمله نيروي برقي-آبي استفاده از منابع آب براي پرورش آبزيان وبالاخره تغييرات اساسي كه در الگوي زندگي بشر به وجود آمده است نقش استراتژيك آب را كاملا پچيده كرده است افزايش تقاضا براي آب و اوجگيري رقابت بين مصرف كنندگان مختلف موجب شده انسان براي ايجاد موازنه وتعادل بين توزيع نيازها ومنابع آب موجود مستقيما در وضعيت طبيعي رودخانه ها دخالت كند وبا ايجاد تاسيسات گوناگون ذخيره وتوزيع آب شرايط طبيعي را به منظور تامين نيازهاي خود تغيير دهد از طرف ديگر نياز به توسعه در كليه شئون اقتصادي جامع باعث شده طرحهاي مختلف توسعه مناب آب در يك ناحيه جغرافيايي و درسطح حوزه آبريز متمركز شوند وازسوي ديگر موضوع انتقال بين حوزه اي آب براي تامين يا حفظ شرايط توسعه اجتماعي-اقتصادي در حوزه هاي كم آب مطرح گردد.

چرخه آب كره زمين نشان مي دهد كه سالانه به طور متوسط حدود 576000 ميليارد متر مكعب حجم آب از سطح كره زمين تبخير ميشود وبه همان ميزان نزولات جوي در سطح كره فرو مي ريزد- مقادير تبخير وبارندگي اقيانوس ها و خشكيها با هم برابر نيستند ميزان تبخير متوسط از سطح اقيانوسها نزديك به 504000ميليارد متر مكعب در سال است د رحالي كه تنها حدود 458000 ميليارد ليتر مكعب بارندگي بر روي آن ها مي بارد. تفاضل اين دو رقم يعني حدود 46000 ميليارد متر مكعب به صورت توده هاي ابر به سوي خشكيها حركت نموده همراه با 72000 ميليارد متر مكعب تبخير وتعرق سالانه دريها جمعا 118000 ميليارد متر مكعب بارندگي بروي خشكيها را به وجود مي آورد در عوض سالانه نزديك به همين ميزان يعني حدود 46000 ميليارد متر مكعب جريان سطحي وزيرزميني از خشكيها به اقيانوسها و درياها وارد ميشود و چرخه آب در طبيعت كم وبيش به همين ترتيب طي سالهاي مختلف تكرار ميشود. در جدول زير تراز متوسط سالانه چرخه آب در قاره ها واقيانوس ها نشان دهده ميشود.

جدول(4-2) تراز متوسط سالانه چرخه آب در دره ها واقيانوس ها (ميليارد متر مكعب)
ناحيه يونسكو فائو

حجم بارندگي حجم تبخير وتعريق جريانهاي سطحي و زيرزميني حجم بارندگي حجم تبخير وتعريق جريانهاي سطحي و زيرزميني

اروپا
آسيا
افريقا
امريكاري شمالي
امريكالي جنوبي
اقيانوسيه (استراليا)
قطب جنوب وگروئلند
مجموع خشكيها
اقيانوس ها
كره زمين 8300
32200
22300
18300
28400
6200
2300
118000
458000
576000 53000
18600
17700
10100
16600
4700
–
72000
504000
576000 3000
13600
4600
8200
11800
1500
2300
46000
46000 7710
31600
20920
16280
29330
3920
2500
115000
4360
18850
16680
9310
18960
3490
–
73000 3350
12750
4240
6280
10370
430
2500
42000

متوسط بارندگي ساليانه ايران 251 ميليمتر است كه اختلاف قابل توجهي با متوسط بارندگي هر يك از قاره ها دارد وتنها بارندگي كشورهاي نيمه خشك وصحرايي برخي از قاره ها قابل مقايسه ميباشد اين مقايسه نشان مي دهد كه متوسط بارندگي در سطح كشور ايران حدود 30 درصد متوسط بارندگي در مجموع خشكييهاي كره زمين( 831 ميليمتر و 33 درصد متوسط بارندگي در قاره آسيا 732 ميليمتر ميباشد.

درزير مقايسه تراز متوسط چرخه آب قاره اي كره زمين وايران نشان داده شده است.

جدول شماره (5-2) مقايسه از متوسط چرخه آب قاره ها كره زمين وايران
ناحيه وسعت بارندگي تبخير وتعريق

ميليون
كيلومترمربع حجم ميليارد متر مكعب ارتفاع باران ميليمتر حجم ميليارد متر مكعب ارتفاع بارندگي درصد
بارندگي حجم ميليارد متر مكعب ارتقاع
بارندگي درصد بارندگي

اروپا
آسيا
آفريقا
آمريكاي شمالي
آمريكاي جنوبي
اقيانوسيه استراليا
مجموع خشكي
بدون قطب جنوب
گروئلند
ايران

105
6/43
4/30
4/24
7/17
9/8
5/135

64/1

8000
31900
21600
17200
28800
5100
112600

413 762
732
710
705
1627
573
831

251 4800
18800
17100
9700
17800
4100
72300

296 475
431
562
398
1006
461
534

179
60
59
79
56
62
80
64

71 3200
13100
4500
7500
11000
1000
40300

117 305
301
148
307
621
112
297

72
40
41
21
44
38
20
36

29

سهم ايران از موجودي آب كره زمين با كسر كردن حجم آب تبخير شده از كل بارندگي مجموع جريانهاي سطحي وزير زمين كشور برابر 117 تا حداثر 120 ميليارد متر مكعب براورد شده است مقايسه اين مقدار آب با حجم امكانات بالقوه منابع آب قاره ها تفاوتهاي بارزتري را نشان مي دهد چنانچه مجموع جريانهاي سطحي و زيرزميني بر وسعت كل خشكيها جهاني تقسيم شود متوسط سالانه براي هر هكتار از خشكي هاي كره زمين حدود 2975 متر مكعب وبراي سطح قاره آسيا 3000 متر مكعب و براي ايران فقط 14/7 متر مكعب براي هر هكتار در سال است به عبارت ديگر سهم امكانات بالقوه منابع آب در ايران كمتر از يك چهارم سهم آبي ميباشد كه به طور متوسط به هر هكتار زمين در دنيا و يا قاره آسيا تعلق مي گيرد.

براساس آمارهاي سازمان فائو975 درصد از ذخاير آب كره زمين را آبهاي شور اقيانوسها و درياها تشكيل مي دهند و تنها 6/2 درصد از ذخاير آب كره زمين آبهاي شيرين است كه قسمت عمده آن به صورت يخهاي دائمي قطبي است ذخاير آب هاي زير زميني كشور تا عمق 500 متري حدود 1500 ميليارد متر مكعب برآورد شده و با توجه به اينكه ضريب ذخيره در اعماق سريعا كاهش مي يابد ميزان ذخيره تا عمق 5000 متر حداكثر دوبرابر آن ومعادل 3000 مترمكعب تخمين زده ميشود.ميزان ذخاير موجود در درياچه سدها(آب سطحي) و درياچه هاي آب شيرين كشور حدود 43 ميليارد است كه حدود 34% درصد ذخاير دنيا در آبهاي سطحي ودرياچه هاي آب شيرين كشور ما وجود دارد.

مقادير جريان سطحي در مبادي ورودي به دشتها و ميزان تخليه آب زيرزميني( چاه،چشمه، قنات) و تعداد منابع آب زيرزميني( چاه،چشمه ،قنات) در حوزه هاي آبريز اصلي كل كشور طي پنجسال 71-66 نشان داده شده است.

جدول شماره 4-تعداد منابع آب زيرزميني( چاه-چشمه-قنات) در حوزه هاي آبريز اصلي كل كشور طي پنج سال 77/66
حوزه هاي آبريز
سال آبي ونوع منبع
درياي خزر1 خليج فارس ودرياي عمان2 درياچه اروميه3 فلات مركزي4 كويزهاي مرز افغانستان 5 صحراي قره قوم6 كل كشور

67-1366
چاه 56420 27590 27400 75450 2610 4040 18970

چشمه 10640 4530 690 5380 310 210 21760

قنات 2620 2740 1730 14450 1700 1040 2428

68-1367 چاه 65240 26100 27490 79380 2620 4040 203870

چشمه 11140 4470 720 7190 310 130 23960

قنات 2510 3020 770 15010 1700 1055 24060

69-1368 چاه 65010 33120 27420 71720 7500
650
2700 204770

چشمه 11740 5300 910 4550 23150

قنات 2620 2840 1830 20480 30470

70-69 چاه 67370 35290 28680 70750 3040 4140 209270

چشمه 19270 3110 890 7370 420 270 31330

قنات 2910 1310 1840 17550 1770 1220 28800

71-1370 چاه 68720 40980 29320 105090 3650 5490 253250

چشمه 18410 4900 960 6390 520 420 31600

قنات 2910 3200 1770 16590 1800 1150 2720

سال مبنا
چاه 20164 8668 3076 24771 410 2050 59150

چشمه 30160 2300 720 2000 84 74 8190

(جدول شماره 6-2) ميزان تخليه منابع آب زير زميني( چاه،چشمه، قنات) در پايان هر سال آبي
رديف حوزه آبريز اصلي سال آبي درياي خزر خليج فارس و درياي عمان درياچه اروميه فلات مركزي مرز افغانستان صحراي قره قوم كل كشور

1
2
3
4
5
67-1366
68-1367
69-1368
70-1369
71-1370
متوسط دوره پنجساله سال مبنا (1355( (5/1)3/5
(5/1)1/5
(6/1)1/5
(8/1)3/5
(4/1)3/5
(5/)2/5
(1)6/2 (5/3)7/8
(3/3)1/8
(3/9)8/9
(2/3)9/8
(3/4)0/11
(6/3)3/9
(17/0)8/0
(8/0)9/1
(12/0)2
(14/0)8/1
(2/0)3/28
(16/0)9/1
(15/0)9/1
(17/0)8/0 (0/2)2/27
(1/2)3/28
(0/2)3/28
(3/2)8/28
(7/1)5/31
(0/2)8/28
(9/0(8/12
(8/0)8/0
(07/0)1/1
(06/0)0/1
(07/0)1/1
(08/0)1/1
(07/0)0/1
(08/0)5/0 (3/0)7/2
(3/0)7/2
(08/0)9/2
(03/0)8/2
(14/0)5/2
(17/0)7/2
(05/0)6/2 (5/7)6/46
(3/7)3/47
(8/7)9/48
(9/7)8/48
(8/7)3/53
(7/7)49
(5/5)34

ارقام داخل پرانتز مربوط به تخليه از چشمه ها ميباشد كه در جمع كل نيز منظور گرديده است.

جدول شماره 7-2 مقايسه جريان سطحي پنج سال اخير در حوزه هاي آبريز اصلي كشور و مقايسه آن با 26 سال گذشته
حوزه آبريز اصلي سال آبي متوسط درازمدت حوزه آبريز1 (بحر خزر) حوزه آبريز خليج فارس و درياي عمان حوزه آبريز درياچه اروميه حوزه آبريز فلات مركزي حوزه آبريز كويرهاي مرز افغانستان حوزه آبريز حوزه صحرايي قره قوم كل كشور

بيشترين

بيشترين

كمترين

كمترين

كمترين

كمترين

بيشترين

بيشترين

جدول شماره (14-2) ليست طرحهاي آبمعدني در كشور

رديف نام طرح ظرفيت سالانه ميزان سرمايه گذاري (ميليون ريال) درصد پيشرفت محل استقرار ملاحظات

1 آبهاي معدني حيات 200000000 202 80 شهرستان تبريز

2 آب معدني سهند 600000000 12000 45 تبريز

3 صنايع غذايي شركت نوشاب نوش 120000000 10949 60 اروميه

4 آب حيات 240000000 3636 9 تهران-فيروزكوه

5 دژ داران دو آب 10000000 678 63 چهارمحل بختياري

6 آبهاي معدني سپيدان چشمه 120000000 6106 70 فارس-سپيدان

7 صنايع آب معدني مازنداران 650000000 7375 50 مازندران

8 عليرضا آهنگر پروين 300000000 505 10 تبريز

9 بهمن آب 790000000 10 تبريز

10 شركت كوثرآبهاي معدني ايران 380000000 223 20 اردل چهار محال

11 آبهاي معدني دماوند 450000000 1622 20 چهارمحال-لردگان

12 مجتمع صنعتي وكشاورزي مريك 6000000000 11100 20 شهركرد-اردل

رديف نام طرح ظرفيت سالانه ميزان سرمايه گذاري (ميليون ريال) درصد پيشرفت محل استقرار ملاحظات

13 باقر پورعزيزي معصومه پزشكي 450000000 1556 20 چهار محال بختياري

14 محمدكرباسچي،حسن معمار 900000000 12854 20 چهار محال بختياري

15 آب معدني صحرا چشمه 7500000 2028 33 چهارمحال بختياري

16 تعاوني چند منظوره وحدت 120000000 4300 20 چهارمحال-شهركرد

17 آب معدني كوثر زنده رود 45000000 11453 20 اردل

18 توسع جامع صناي فولاد 60000000 10932 20 فارسان

19 آب معدني بهشت 20000000 3879 10 مرودشت

20 ابراهيم ناظري 120000000 620 10 سوادكوه

21 كشت وصنعت دشت چشمه بناب 80000000 2440 شيراز

22 تعاوني شماره 599 37000000 1877 مريوان

23 عباس كوليايي 3000000 1687 خرم آباد

24 سهراب واميد رضايي 3000000 1620 خرم آباد

25 محمدرضا متولي ومهدي ابوالحسني 12000000 ازنا

رديف نام طرح ظرفيت سالانه ميزان سرمايه گذاري (ميليون ريال) درصد پيشرفت محل استقرار ملاحظات

26 نگين سبز 700000000 6 بروجرد

27 غلامرضا مظفري 150000000 6911 آمل

28 حاجي صادقي فورخورچي 150000000 2121 رودان

29 ابوالفضل جلالي بيدگلي 300000000 8868 قزوين

30 شركت سيروب 4420000000 تهران

31 آب معدني مازندران 2525000 تهران

اگر امكانات بالقوه منابع آب نسبت به جمعيت مورد توجه قرا رگيرد سهم هر نفر از جمعيت5 ميليارد و300 ميليوني دنيا به طور متوسط 7600 متر مكعب در سال است در حالي كه سهم هر نفر از جمعيت 60 ميليوني ايران تنها 196 متر مكعب در سال خواهد بود توزيع نامتعادل امكانات بالقوه منابع آب در سطح كشور به ويژه در مورد جريانهاي سطحي مشكل كنترل وانتقال آب از نقطه اي به نقطه ديگر را نيز به موانع ذكر شده اضافه مي نمايد سهم اندك ايران از موجودي آب هاي شيرين كره زمين ومشكلات بهره برداري از آن اين واقعيت را مطرح سازد كه علاوه بر ضرورت صرفه جويي بايد روشهاي مناسب استفاده از آب شناسايي و به كار گرفته شود واز حداكثر پتانسيل آب موجود به صورت بهينه يا الگوهاي جديد استفاده نمود همانگونه كه درجدول شماره (9-2) نشان داده شده است ميزان برداشت آب از چشمه هاي موجود كشور در سال آبي 71-70 برابر با 8/7 ميليارد متر مكعب بوده است در صورتي كه صرفا يك درصد از اين منابع آبي داراي ويژگيهاي آب معدني قابل قبول باشد وقابليت بسته بندي داشته باشد ساليانه 70 ميليون متر مكعب آب يا 35 ميليارد به بطري 5/1 ليتري قابليت بسته بندي وعرضه دربازارهاي داخلي و خا رجي را خواهيم داشت در صورتي كه در حال حاضر صرفا ميزان توليد وبسته بندي وعرضه آب در سطح كشور ساليانه كمتر از 7ميليون بطر ميباشد.

9-1 كشورهاي عمده توليد كننده ومصرف كننده محصول

كشورهاي عمده توليد كننده آب معدني در اروپا كشورهاي فرانسه، انگلستان، اسپانيا ودر سطح كشورهاي آسيايي وژاپن ودر سطح اروپايي شرقي ،چكسلواكي ،لهستان ميباشد.

ميزان توليد آب معدني در سطح هر يك از قاره هاي جهان به شرح جدول زير ميباشد.

جدول شماره (9-2) ميزان توليد آب معدني در جهان
رديف نام قاره ها ميزان توليد به ليتر

1 قارهافريقا 377100000

2 امريكاي شمالي 38100000

3 امريكاي جنوبي 1302900000

4 آسيا 51593000000

5 اروپا 21351900000

6 كشورهاي اسكانديناوي 13079000000

7 اروپاي غربي 384700000

8 كل جهان 28372300000

ميزان تقاضا جهت آب سالم و بهداشتي با توجه به اينكه بيش از 50% از جمعيت دنيا از مصرف آب سالم وبهداشتي برخوردار نمي باشند به نظر مي رسد بايد بيش از چند برابر ميزان توليد وعرضه فعلي باشد در حال حاضر مصرف كنندگان عمده آب معدني و آب بسته ندي شده اقشا رمرفه دنيا مي باشند در صورتي كه قريب به بيش از 99 درصد جمعيت دنيا از آب غيربسته ندي استفاده نمايند كه از اين رقم بيش از 50% آنها از آب سالم وگوارا برخوردار نمي باشند.

وضعيت عرضه وتقاضا

1-2 بررسي ظرفيت بهره برداري وروند توليد از آغاز برنامه اول تاكنون ميزان توليد آب معدني ارتباط مستقيمي با ميزان صادرات آن طي دو برنامه گذشته داشته است و ميزان توزيع ومصرف داخلي آن نيز براساس مطالعات انجام شده معادل ميزان صادرات آن بوده است.باتوجه به عدم دسترسي به آمار مستند و دقيق توليد اين واحدها ميزان وروند آن را ميتوان از ميزان صادرات محصول طي دو برنامه گذشته مورد بررسي قرار داد لازم به ذكر است كه طي دو برنامه گذشته صرفا دو و احد توليدي به طور غيرمنسجم به توليد آب معدني اقدام نموده است وهيچگونه سياست مشخصي ومعيني از طرف اين واحدها جهت توليد و صادرات محصول انجام نگرفته است و بعضا بعلت مشكلات بهداشتي وفني كيفيت صادرات محصول از استاندارد مربوطه برخوردار نبوده است و باعث گرديده است كه لطمه بزرگي به صادرات اين محصول فراهم آيد.

جدول زير ميزان صادرات ومصرف داخلي آب معدني و جمع كل توليد را در طي سالهاي 76-70 نشاني مي دهد.

جدول شماره (11-2)
سال ميزان مصرف داخلي(ليتر) ميزان صادرات ميزان كل توليد

70 1935000 1935000 3870000

71 124700 1247000 2494000

72 12940000 12940000 2588000

73 1580000 1580000 3160000

74 2489000 2489 4978000

75 1569000 1569000 3138000

76 2200000 2200000 4400000

77 5080000

براساس آخرين آمار وزارت صنايع واحدهايي كه داراي پروانه بهره برداري مي باشند به شرح زير مي باشند

واحدهاي توليد آب معدني

جدول شماره (12-2)
رديف نام شركت ظرفيت توليد محل استقرار

1 آب معدني دماوند 80ميليون بطري شهرستان دماوند

2 آب معدني ايران جعبه تهران-جاده آبعي

3 صنايع غذايي لنگرود 1795000ليتر كيلومتر 13جاده آمل

4 شركت آب معدني چشمه ديمه 94500000ليتر چهار محال شهرستان فارس

5 شركت دشت مرغاب 5500000 شهرستان مرودشت

6 شركت صنايع آب معدني مازندران 2000000ليتر شهرستان آمل،منطقه پلور

7 آب معدني آمولو 4500000ليتر شهرستان آمل-كيلومتر 27جاده هرانه

لازم به توضيح است از واحدهاي فوق كه داراي پروانه بهره برداري مي باشند صرفا 2 واحد عملا طي سالهاي گذشته مبادرت به توليد نموده اند كه عبارتند از آب معدني دماوند و شركت آب معدني ديمه چشمه كه طي سنوات گذشته به طور ميانگين 12 ميليون ليتر آب معدني توليد نموده اند طرح هايي كه طي سال جاري به توليد خواهند رسيد به شرح زير مي باشند.

ظرفيت طرحهاي در حال راه اندازي
رديف نام طرح ظرفيت پروانه اي ظرفيت توليد وضعيت ماشين آلات

1 آب معدني مسكو 45000000 1200000 داخلي-خارجي

2 آب معدني سپيدان چشمه 12000000 12000000 داخلي-خارجي

3 آب معدني مازندران 20000000 20000000 داخلي-خارجي

جمع 770000000 44000000

لازم به توضيح است اختلاف ظرفيت پروانه اي واحد با ظرفيت توليد به علت ايجاد گلوگاه در ماشين آلات توليد بطري (PET) ميباشد كه عملا در حال حاضر بدون نصب وتامين ماشين آلات جديد توليد بطري امكان توليد با ظرفيت بالاتر را ندارند.

2-2بررسي وضعيت طرحهاي در دست اجرا

براساس آخرين آمار اخذ شده از اداره كل آمار وبررسي هاي آماري وزارت صنايع تعداد طرحهاي موجود آب معدني كه داراي جواز تاسيس معتبر مي باشند 54 طرح ميباشند ميزان پراكنش طرحهاي مذكور در سطح كشور به شرح جداول شماره(13-2) ميباشد:

جدول شماره (13-2) ميزان پراكنش طرح ها آب معدني در سطح كشور
رديف نام استان تعداد طرح

1 آذربايجان شرقي 5

2 آذربايجان غربي 2

3 تهران 2

4 چهارمحال وبختياري 19

5 خوزستان 3

6 زنجان 1

7 فارس 6

8 كردستان 1

9 لرستان 4

10 مازندران 4

11 هرمزگان 3

از مجموع 54طرح فوق تعداد 17 طرح داراي پيشرفت فيزيكي 40-20 درصد و تعداد 7 طرح داراي پيشرفت فيزيكي بالاي 40 درصد ميباشد

ظرفيت طرحهاي داراي جواز تاسيس معتبر 2/3394 ميليون ليتر درسال ميباشد. سطح تكنولوژي طرح هاي مذكور در قسمت پركن خط توليد داخلي و از يك تكنولوژي يكساني برخوردار ميباشد وصرفا ميزان اتوماسيون ماشين آلاتي كه ممكن از خروج وارد شده باشد فرق داشته باشد در حال حاضر با توجه به ساخت قسمتهاي مختلف ماشين آلات پركن آب معدني در داخل كشور ترجيح داده ميشود هم به لحاظ صرفه جويي ارزي و هم اقتصادي بودن آن را از داخل كشور تامين گردد.

بخش دوم ماشين آلات طرح شامل ماشين آلات توليد ظروف مورد نياز ميباشد تاكنون به علت عدم امكان ساخت آن در داخل كشور از خارج تامين گرديده است كه سطح تكنولوژي اين ماشين آلات در كشورهاي مختلف متفاوت ميباشد و اغلب ماشين آلات وارد شده به كشور از كشور ژاپن انتخاب گرديده است.

3-2بررسي روند واردات محصول از آغاز برنامه اول

آب معدني به عنوان يك محصول توليدي هيچگاه به صورت رسمي وارد كشور نگرديده است و صرفا توسط بعضي از مسافران وهمچنين جهانگردان خارجي همراه مسافر يك يا چند بطر به كشور وارد شده است كه به هيچ وجه ارزش اقتصادي در بر نداشته است.

4-2 بررسي روند مصرف از آغاز برنامه اول

روند مصرف آب معدني از آغاز برنامه اول توسعه اقتصادي كشور رو به رشد بوده است با توجه به اينكه آمار دقيقي از مصرف داخلي كشور طي دو برنامه گذشت در دست نمي باشد وصرفا با بررسي ميزان توليد وصادرات آن ميتوان ميانگين مصرف داخلي كشور را تخمين وبرآورد نمود طي سالهاي 76-70 ميانگين صادرات آب معدني ساليانه 6 ميليون ليتر ميباشد كه طي 10 سال گذشته از يك روند مثبتي برخوردار بوده است. ميزان توليد محصول طي 10 سال گذشته به طور ميانگين ساليانه 12 ميليون ليتر بوده است كه اين ميزان نيز يك روند مثبتي را نشان مي دهد با توجه به روند ميليون ليتر بودها ست كه اين ميزان نيز يك روند مثبتي را نشان مي دهد با توجه به روند ميزان توليد وصادرات اين محصول ميانگين مصرف داخلي كشور ساليانه طي 10 سال گذشته حدود 6ميليون ليتر بوده است كه اين رقم نيز از يك روند مثبتي برخوردار بوده است با توجه به ميانگين مصرف آب معدني در كشور ميزان سالانه مصرف آن طي سال هاي مورد بررسي 6-5 ليتر در سال بوده است ميزان مصرف آب معدني و آب بسته بندي شده تا پايان برنامه سوم اقتصادي به دلايل زير از يك رشد چشم گيري بر خوردار خواهد گرديد وپيش بيني ميگردد ميزان مصرف سرانه آب ده ليتر در سال افزايش بايد عمده ترين دلايل افزايش ميزان سرانه آب معدين وبسته بندي شده در كشور عبارتنداز:

1)بهينه كردن مصرف آب آشاميدني

2)عدم امكان تامين آب شرب سالم وبهداشتي در شهرهايي كه داراي جمعيت بيش از يك ميليون نفر ميباشد از طريق ابرساني با شيوه هاي سنتي وقبلي

3) مقرون به صرف بودن آب رساني آب شرب مصرفي از طريق بسته بندي آب معدني

4) محدوديت دستيابي به آب هاي شيرين وگوارا

5-2بررسي روند صادرات محصول از آغاز برنامه اول اقتصادي كشور وامكان توسعه صادران آن

ميزان صادرات آب معدني از آغاز برنامه اول توسعه اقتصادي كشور به شرح جدول شماره (5-2) زير ميباشد همانگونه كه در جدول مذكور مشاهده ميشود وسعت وپراكنش صادران آناز طيف وسيعي برخودار ميباشد. اما متاسفانه از نظر كمي در مقايسه با صادرات جهاني آن سهم بسيار ناچيزي را دارا ميباشد در صورتي كه با صادرات محصول برخورد جدي گردد ميتواند از يك روند جهشي بسيار خوبي برخوردار گردد.ميزان صادرات آب معدني كشور فرانسه با توجه به اينكه از نظر دارابودن ميزان آب دهي چشمه هاي آب معدني بيش از كشور نمي باشد داراي صادراتي معادل 3 ميليارد دلار در سال ميباشد.

6-2 بررسي نياز به محصول با اولويت صادرات تا پايان برنامه سوم

ايران از نظر كثرت چشمه هاي آب شيرين وگوارا كه اكثر آنها ا زنظر كيفيت آب همرديف آبهاي معدني مهم دنيا مي باشند پتانسيل بسيار خوبي را جهت توليد وبسته بندي وصادرات آب معدني در كشور فراهم آورده است. در سال 1370 تعداد چشمه هاي حوزه هاي آبريز كشور 31600 عدد با ميزان تخليه آب 8/7 ميليارد متر مكعب بوده است در صورتي كه بر برنامه ريزي انجام شده صرفا تا پايان برنامه سوم توسعه اقتصادي كشور 1 درصد از ميزان آب تخليه شده از چشمه هاي كشور را بتوان در بطري پر وبسته بندي نمود ميزان توليد آب معدني در سال به 9/3 ميليارد بطري(2ليتري) افزايش خواهد يافت در صورتي كه با توجه به نياز به بازارهاي جهاني ايران صرفا 5 درصد از سهم صادرات آب معدني فعلي جهان را به خود اختصاص دهد معادل 75/1 ميليارد ليتر يا معادل 2/1 ميليارد بطري 5/1 ليتري آب معدني صادر خواهد نمود و با توجه به قيمت ميانگين آبهاي معدني قابل عرضه در بازارهاي جهاني كه 8/0 دلار در هر بطري ميباشد ميزان درآمد ارزي ناشي از آن معادل حدود يك ميليارد دلار خواهد بود.

با توجه ظرفيت توليد واحدهاي موجود آب معدنيكه 20ميليون ليتر در سال ميباشد. جهت توليد وصادرات 2/1 ميليارد بطر 5/1 ليتري نياز به بهره برداري از 60 واحد صنعتي توليد آب معدني در كشور مي باشيم كه با توجه به حجم سرمايه مورد نياز طرح وتسهيل در امر صادرات ووارد شدن به بازارهاي جهاني آب پيشنهاد ميگردد اجراي طرح از طريق سرمايه گذاري مشترك و يا بيع متقابل انجام گردد.

3-بررسي اجمالي تكنولوژي و روش هاي توليد وعرضه محصول در كشور ومقايسه آن با ديگر كشورها

تكنولوژي و روش هاي توليد آب معدني را ميتوان به دو بخش عمده تقسيم نمود

الف) آماده سازي وسالم سازي وپركردن (FILLING) آب معدني

ب) توليد ظروف مورد نياز جهت بسته بندي آب

در زير به شرح روش توليد هر يك از دو بخش فوق اشاره ميگردد.

آماده سازي و سالم سازي آب

در اين قسمت آب معدني هدايت شده از منابع آب معدني هدايت شده از منابع آب طي مراح زير جهت انتقال به خط پر كن آماده ميگردد از آنجايي كه براساس تعاريف انجام شده محصول آب معدني، آب طبيعي خارج شده از منابع آب(چشمه و يا چاه) ميباشد كه بدون هيچگونه تغييري در تركيبات شيميايي آن در بطري پر شده باشد لذا جهت آماده سازي صرفا از مراحل زير استفاده ميگردد.

1)انتقال از منابع آب:

در اين مرحله با توجه به محل استقرار چشمه و يا آب زيرزميني، آب ازمنابع مذكور به صورت كاملا بهداشتي به منابع ذخيره آب هوايي و يا زيرزميني واحد منتقل ميگردد طي اين مرحله ضمن ته نشيني مواد خارجي سنگين سعي ميگردد از هرگونه آلودگي جنبي آب جلوگيري بعمل آيد.

2)مخازن ذخيره آب:

جهت هدايت آب به مراحل مختلف وامكان ذخيره سازي آب در واحد معمولا از منابع ذخيره هوايي و يا زيرزميني با توجه به ظرفيت خط توليد استفاده ميگردد اين منابع ذخيره سازي به نحوي طراحي مي گردند كه هر گونه آلودگي هاي شيميايي وميكروبيولوژيك در آب جلوگيري نمايند.

3)فيتلراسيون آب:

جهت حذف مواد معلق وشناور در آب از فيلترهاي شني مناسب در اين مرحله استفاده ميشود اين فيلتر ها طوري طراحي مي گردند كه آب با فشار معيني از يك بستر شني با سايزهاي متفاوت عبور داده ميشود و مواد معلق آن حذف ميگردد. اين فيلترها با مكانسيم يكسان به صور مختلفي ساخته ميشود كه صرف نظر از نوع آن همگي داراي مكانيسم وكاربري يكسان هستند.

4)تعديل طعم آب و رنگ وبو(PURIFFICATION)جهت حذف هر گونه بو احتمالي در آب وهمچنين حذف رنگهاي احتمالي آن در اين مرحله آب از يك بستر كربن اكتيو عبور داده ميشود كه طي آن آب از هر گونه بو ورنگ غيرطبيعي عاري ميگردد.

5)مرحله فيلتراسيون نهايي آب POLISHING

طي اين مرحله آب از يك فيلتر كارتريجي به نانم پوليشر عبور داده ميشود با توجه به اينكه مش اين فيلترها بسيار بالا ميباشد (در حدود 140-130) ميكرن آب از هر گونه مواد معلق كه با چشم غير مسلح قابل رويت نمي باشد عاري ميگردد اين فيلترها بامكانيسم يكسان به صور مختلف ساخته ميشوند.

6) مرحله استريل كردن آب:

در اين مرحله جهت حذف هر گونه آلودگي احتمالي ميكروبيولوژيكي در آب وبهداشتي كردن آن از يك سيستم UV(اشعه مادون بنفشه) استفاده ميشود در اين مرحله آب با دبي وفشار معيني از يك بستر نور UV عبور داده ميشود كه طي زمان مذكور هر گونه آلودگي ميكروبيولوژيك آن از بين رفته و آب صددرصد استريل وجهت شرب آماده ميشود پس از اين مرحله آب به خط پركن هدايت ميگردد.

مرحله دوم:پركردن آب در بطري

در اين بخش آب طي مراحل زير در بطري پر ميگردد

1)مرحله رديف كردن بطري: طي اين مرحله بطري هاي خالي هدايت به دستگاه فيلر به صورت دستي و يا ماشيني دريف مي گردند در صورتي كه اين عمليات دستي انجام گيرد توسط نيروي انساني بطري خالي بر روي نوار نقاله انتقال بطري خالي قرار داده ميشود در اين روش احتمال الودگي هاي ثانويه محصول بالا ميباشد و در روش ماشيني با استفاده از يك دستگاه UNSCRAMBLER بطري به صورت خودكار بر روي نوار نقاله مربوطه قرا رگرفته وتوسط يك نوار نقاله بادي (AIR CONVEYER)به طرف دستگاه پركن هدايت مي گردند.

2)شستشوي بطري،پركردن ودربندي- طي اين مرحله بطري ها توسط يك دستگاه RINSER روتاري شستشو مي گردند وسپس بطري ها جهت پرشدن به دستگاه پركن هدايت شده وبعد از عمليات پرشدن بطري توسط يكدستگاه دربند روتايي دربندي مي گردند.

3)مرحله برچسب زني:

بطريها پر و دربندي شده توسط يك نوار نقاله به اين دستگاه هدايت شده و برچسب زده ميشود. اين مرحله نيز صرف نظر از نوع ماشين آلات انتخابي وميزان اتوماسيون آن داراي مكانيسم كار يكسان ميباشد

4)مرحله چاپ مشخصات توليد (JET PRINTING)

در اين مرحله بطري ها ضمن عبور از يكدستگاه UET PRINTER اطلاعات مورد نياز از قبيل تاريخ توليد، تاريخ انقضاء وساير اطلاعات مورد نياز بر روي قسمتي از بطري و يا در آن چاپ مي نمايند.

5)مرحله SHIRINK WRAPPER

طي اين مرحهل بطريها در رديف هاي مورد نظر كه معمولا 3×2 تايي مي باشند شيرينگ مي گردند اين ماشين آلات نيز صرف نظر از نوع واتوماسيون آن همگي داراي مكانيسم يكساني مي باشند.

6)PALLAT SHINK WARPPERطي اين مرحله بنا به درخواست بازار و مشتريان در صورتي كه نياز به شيرينگ كردن PALLATE محصول باشد بسته هاي شيرينگ شده توسط يك نوار نقاله به اين دستگاه هدايت ميشود وپس از پالت شدن شيرينگ ميشوند. در صورتي كه محصول جهت صادرات توليد گردد عمليات شيرينگ پالت ها يكي از مراحل لازم و ضروري در توليد محصول ميباشد.

بخش دوم-توليد بطري

در واحدهايي كه بطري مورد نياز توسط خود واحد توليد ميگردد اين بخش نيز جزيي از خط توليد واحد محسوب ميگردد توليد بطري مي تواند به صورت تك مرحله اي و يا دو مرحله اي انجام گيرد درواحدهايي كه توليد بطري در يك مرحله انجام مي گيرد عمليات تزريق وعمليات فرم دادن بطري به طور متوالي در يك دستگاه انجام مي گيرد وپس از تزريق مواد اوليه (گرانول PET)بطري ساخته شده تحويل ميگردد. در واحدهايي كه توليد بطري در دو مرحله انجام مي گيرد ابتدا توسط ماشين تزريق گرانول PET تبديل به پري فرم ميگردد وپري فرم توليد شده سپس وارد دستگاه BLOW MOLDING شده وبطري شكل نهايي خود را بدست مي آورد. تكنولوژي هاي مرسوم توليد بطري صرف نظر از نوع ماشين آلات و ميزان اتوماسيون آن داراي مكانيسم يكساني ميباشد.

در بخش آماه سازي وخط پركن ماشين آلات با كيفيت قابل مقايسه اي با ماشين آلات خارجي در كشور ساخته ميشود ودر اين زمينه تجربه خوبي نيز در كشور وجود دارد ودر بخش توليد بطري تاكنون ماشين آلات توليد بطري هاي PET ساخته نشده است والزاما اين بخش از ماشين آلات در كشورهاي مختلفي ساخته ميشود از مهمترين سازندگان اين نوع ماشين آلات ميتوان آلمان، فرانسه، كره ژاپن، چين را نام برد كه سطح تكنولوژي و ميزان اتوماسيون آنها با يكديگر